Harem-i Şerif’te neler oluyor?
Binlerce turistle birlikte Tapınak Tepesi’ne giden Al-Monitor yazarı Filistinlilerin iddialarına rağmen İsrail’in buradaki statükoyu değiştirmeye çalışmadığını, tam tersine Vakıf muhafızlarıyla iş birliği yaptığını gözlemledi. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
Tapınak Tepesi’ne (Harem-i Şerif) dini, siyasi veya ideolojik nedenlerle değil, olayların nereden kaynaklandığını anlamak isteyen bir gazeteci olarak gittim. El Aksa Cami’nin tehlikede olduğunu iddia eden Filistinlilerin haklı olup olmadığını ilk elden görmek istedim. İsrail, Tapınak Tepesi’nin o kutsanan statüsünü gerçekten değiştirmiş miydi? Yoksa İsrailli yetkililerin dediği gibi mevcut terör dalgası İsrail’deki İslami Hareket’in kuzey koluyla Filistin Yönetimi mensuplarının ölçüsüz ve kasti tahrikleriyle mi tetiklenmişti?
28 Ekim’de, benim gidişimden bir gün önce Knesset’in Arap vekillerinden Ortak Liste üyesi Basil Ghattas, Başbakan Benjamin Netanyahu’nun Knesset üyelerine koyduğu yasağa rağmen Tapınak Tepesi’ne gitti. Ghattas, büyük bir şapka takarak güvenliği atlatmayı başardı ve alana girdi. Çıkışta da “İsrail statükoyu değiştirmeye devam ediyor, buradaki hâkimiyetini ve işgalini güçlendiriyor.” iddiasında bulundu.
Bu, Tapınak Tepesi’ne ilk gidişim değildi. Fotoğraf albümümde El Aksa alanına gitmenin bu kadar büyük olay olmadığı günlerden resimler var. Gazeteci olarak da önemli olayları izlemek için fotoğraf makinemi yanıma alarak gittiğim zamanlar oldu. Bunlardan biri, üst düzey Filistinli yetkililerin Filistin Yönetimi kurulduğunda camiye gidişleriydi. Nebil Şaat ve Saib Erekat gibi isimlerin ziyaretlerini fotoğrafladığımı hatırlıyorum. Ancak sonraki yıllarda Tapınak Tepesi’nde gerilim arttı. Tapınak Tepesi Vefakârları gibi radikal gruplar üçüncü tapınağın yapılmasını vaaz etmeye başladı. Gerilimi düşürmek, kötüye gidişi durdurmak ve olası bir alevlenmeyi engellemek için yeni kurallar belirlendi, talimatlar verildi. Taraflar bir dizi kontrol ve hâkimiyet mücadelesine girişti, kendi pozisyonlarında ısrar etti. Neticede Tapınak Tepesi, içinde siyasi, diplomatik ve dini hedeflerin birbirine geçtiği bir ihtilafın merkezi hâline geldi.
Alana girebilmek için organize bir grupla gitmek veya orada oluşturulan bir gruba dâhil olmak gerekiyor. Bu nedenle ben de Tapınak Tepesi’nde Yahudilere Özgürlük Girişimi’nin Başkanı aşırı sağcı aktivist Yehuda Glick’in yönettiği Tapınak Tepesi Miras Vakfı tarafından düzenlenen bir tura katılmak istedim. Gel gör ki tura katılan tek kişi bendim ve alanı bana özel bir rehberle gezme ayrıcalığım oldu. Rehberden Kudüs ve Tapınak Tepesi’nin ayrıntılı bir tarihçesini dinledim.
