Ana içeriğe atla

Irak’ta dirilen bir gelenek: Kan parası olarak verilen kadınlar

Protestolara ve 1950’lerden beri yasak olmasına rağmen fasliye evliliği Irak aşiretleri arasında yeniden ortaya çıktı. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.

Iraqi newlywed Naheb Saidi, 25, sits holding a Koran Holy book and a bouquet of flowers during her wedding party in Baghdad July 1, 2004. [As the world watched Saddam Hussein's first court appearance, the couple took their vows to lead a new life together.] - RTXMPMI
Bağdat’taki evlilik merasiminde elinde Kur’an ve bir demet çiçekle oturan Iraklı bir gelin, 1 Temmuz 2004 — REUTERS

BAĞDAT — 2 Haziran’da Bağdat’ın merkezinde gösteri yapan kadınların elinde fasliye evliliğini kınayan büyük pankartlar vardı. Irak’ta son dönemde yeniden canlanan fasliye, Arapçada aşiretler arası ihtilafların çözümünde bir nevi tazminat veya kan parası olarak yapılan evlilik anlamına geliyor.

Bu evliliklerin tekrar ortaya çıkmasında devletin güçsüzlüğü ve törelerin toplumsal yaşamdaki ağırlığının yanı sıra ülkenin orta ve güney kesimlerinde aşiretler arası çatışmaların yoğunlaşması etkili oluyor. Fasliye yoluyla evlendirilen kadınlar boşanma veya ayrılma talep etme hakkına sahip değil. Çünkü aşiret geleneklerine göre bu kadınlar her türlü haktan mahrum ediliyor.

Irak’ın güneyindeki Basra’da aşiret kavgaları silah kullanımının yaygınlaşmasıyla yoğunlaştı ve birçok sivilin ölümüne neden oldu. Bu olayların ayrıntıları aşiretlerin kapalı doğası nedeniyle açığa çıkmıyor.

Kasım 2014’te İçişleri Bakanı Muhammed El Gaban ve Basra Valisi Macit El Nasravi, artan şiddeti frenlemek ve aşiret reislerinin çatışmaları sonlandırıp kanuna riayet etmesini sağlamak üzere duruma müdahale etmek zorunda kaldı.

SUBSCRIBER EXCLUSIVE

Continue reading this exclusive analysis

Original reporting and analysis unavailable elsewhere. Subscribe to AL-MONITOR to read this story and access everything we publish