Güç ve korku… Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın siyasi serüvenini izleyenlerin bundan sonra en çok başvuracağı iki kelime. 11 yıllık başbakanlık görevinden sonra cumhurbaşkanlığı makamında da gücünü koruma arzusu ile 10 Ağustos seçim öncesi ‘tape’lerle ortalığa saçılan yolsuzluk iddialarının eninde sonunda kendisini vuracağı korkusu… İşte bu iki faktör nedeniyle Erdoğan hükümet ve meclis üzerindeki kontrolünü sürdürmek için tüm kanalları zorluyor. Seçim öncesi söylediği “Terleyen, koşan, mücadele eden bir cumhurbaşkanı olacağım” sözünün gereğini yapan Erdoğan ‘gölge kabine’ kuruyor. Erdoğan cumhurbaşkanlığı bünyesindeki ‘başkanlık’ birimlerinin sayısını dörtten 13’e çıkardı. Yeni birimler arasında İç Güvenlik Başkanlığı, Dış İlişkiler Başkanlığı, Ekonomi Başkanlığı, Savunma Başkanlığı, Enerji Başkanlığı ve Yatırım İzleme Başkanlığı da var. Önceki sistemde cumhurbaşkanı ‘İdari ve Mali İşler’, ‘Kurumsal İletişim’, ‘Bilişim Teknolojileri’ ve ‘İnsan Kaynakları’ adını alan dört başkanlık birimiyle çalışmalarını yürütüyordu. En önemli görevi yasa tasarılarını onaylamak olan cumhurbaşkanı yuvarlak bir masa etrafında danışmanlarının görüşünü alırdı. Artık yeni paralel yapılanma nedeniyle bakanlar cumhurbaşkanının nefesini enselerinde hissedecek.
Gizli kararname
Erdoğan bu değişikliği bir yasal düzenleme ile değil gizli bir kararnameyle yaptı. 1982 Anayasası’nın 107. maddesi cumhurbaşkanına kararname ile ‘cumhurbaşkanlığı genel sekreterliği’ ile ilgili düzenleme yetkisi veriyor. Yargı denetimine kapalı olan kararname yeni yapılan Ak Saray’daki 1150 küsur odanın ne işe yarayacağı tartışmasının sürdüğü bir dönemde yayımlandı. Erdoğan’ın oluşturduğu sistem bir ‘big brother’ gibi çalışacak:
Hürriyet gazetesinde yer alan bilgilere göre Erdoğan, İç Güvenlik Başkanlığı aracılığıyla ‘paralel yapı’ diye etiketlediği Fethullah Gülen Cemaati’nin devlet içindeki mensuplarına karşı mücadele ve Kürtlerle barış sürecini izleyecek.
Dış İlişkiler Başkanlığı aracılığıyla Erdoğan’ın eli dış politikanın üzerinde olacak. Bu birimin personeli cumhurbaşkanlığında dış işlerinden sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı İbrahim Kalın'a bağlı olacak.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.