Türkiye'nin Nabzı

61 kez kapatılan haber sitesi Guinness’e başvurdu

By
p
Article Summary
61 kez kapatılan sendika.org internet sitesi 62. kez yayına girerek dünya rekoruna imza attı, Guinness Rekorlar Kitabı’na başvurdu.

ANKARA -- Sendika.org, Türkiye’de oldukça bilinen bir internet haber sitesi. Ancak sendika.org ismiyle bir site şu an için yok. Bu siteye girmek ve ana akım haberler dışındaki haberleri görmek isteyen okurlar, hafızaları iyiyse sendika62.org adresini kullanabilirler. Fakat bunu da ezberlemek gereksiz çünkü o isim de çok yakında değişebilir.

Sendika.org sitesinin isim değiştirme macerası ilk olarak 2015 yılında Başbakanlığa bağlı Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı’nın kararıyla başladı. Bu kurum, internet sitesine yönelik erişim engeli kararı alınca sendika.org ismine 1 rakamını ekleyerek sendika1.org’u açtı. Bu site de kapatıldı, sendika2.org ismiyle yeniden okurlarının karşısına çıktılar. 61 kez kapatılan site son üç haftadır sendika62.org ismiyle yayında. Sitenin Genel Yayın Yönetmeni Ali Ergin Demirhan, Al-Monitor’a 17 Eylül günü yaptığı açıklamada, “Üç haftadır kapatılmadık. Bu çok ilginç bir durum.” diyor. 

Sendika.org’un kapatılma sıklığı Türkiye’deki siyasi dengelere göre değişiyor. Ergin, “Sokak hareketlerinin yüksek olduğu dönemlerde çok sık kapatılıyoruz” diyor. Site hakkında sadece başkanlık sisteminin onaylandığı 16 Nisan referandumu öncesindeki 14 gün boyunca her gün kapatma kararı verilmiş, her sabah site başka bir isimle yeniden açılmış. Demirhan, kapatma kararlarının zamanlamasının son zamanlarda değiştiğini söylüyor: “Bir süredir verilen kararlar dikkatimizi çekiyor. Bir gün erişim engeli kararı aldık ama o gün Türkiye’de önemli bir olay olmamıştı. Ertesi gün Kürt siyasetçilere yönelik kapsamlı bir operasyon yapıldı. Yani sadece önemli olaylar olurken yaptığımız haberler nedeniyle değil, önemli olaylar öncesinde de kapatılıyoruz.”

Bu sadece sendika.org için geçerli bir durum değil. Erişim engeline yönelik kararlardan nasibini alan yüzlerce haber sitesinden biri de Dicle Haber Ajansı (DİHA). Kürtlere yönelik hak ihlallerini gündeme getiren bu internet sitesi de 48 kez erişime engellendi. DİHA da farklı uzantılar alarak diha.netdiha.com olarak okuyucusuyla buluşmaya devam etti. Son olarak ekim 2016’da kanun hükmünde kararnameyle kapatıldı. Yerine bu kez DİHABER ismiyle başka bir ajans kuruldu. Toplamda 16 kez erişime engellenen bu ajans da ağustos ayında kanun hükmünde kararname ile kapatıldı.

DİHA Ankara Temsilcisi Kenan Kırkaya, Al-Monitor’a yaptığı açıklamada, “Yarın yeniden bir ajans açabiliriz ama buraları yeniden açmak sanıldığı kadar kolay değil. Her kapatıldığımızda teknik malzemelerimize el konuluyor, kurumsal kimliğimiz kayboluyor. Her seferinde yeni şirket kuruyor, yeniden vergi mükellefi oluyor ve yeniden malzeme alıyoruz. Ama en büyük sıkıntı kurumsal kimliğimiz kapatıldığında basın kartlarımızın da iptal edilmesi. Bir ajans kapatılıp, yenisi açılana kadar geçen sürede haber izleyemiyoruz. Her yönüyle külfet. Kısacası devlet bizi çalıştırmıyor.” diyor.

İnternet sitelerine yönelik kapatma işlemleri Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı tarafından veriliyordu. Ancak bu kurum, 15 Temmuz 2016’daki darbe girişiminin ardından, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “Bütün pisliklerin olduğu yerlerden birisi de burası” sözlerinin ardından kapatıldı. Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı’nın özellikle telefon dinlemelerine ilişkin kayıtları ve çok sayıdaki kararı yok sayılıyor ama muhalif yayınlara yönelik kapatma kararları bu kapsamda yorumlanmıyor. Zira Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı’nın ardından kurulan Bilgi Teknolojileri İletişim Kurumu da kapatma kararlarını aynen devam ettirdi ve bu siteleri erişime engelledi.

Bu erişimi engelleme kararlarının hiçbirinde gerekçe belirtilmiyor. Bilgi Teknolojileri İletişim Kurumu’nun önce siteleri uyarıp, ardından karar vermesi gerekiyor ama internet sitesi yetkilileri bugüne kadar hiçbir uyarı almadıklarını söylüyorlar. Sendika.org Genel Yayın Yönetmeni Ali Ergin Demirhan, “61 kapatma kararına karşı 61 kez dava açtık ve hala bu davalardan bir sonuç çıkmadı” diyor.

Buna karşın Ali Ergin Demirhan hakkında yazdığı haberler nedeniyle çok sayıda dava var. Demirhan yazdığı bir yazı nedeniyle bir yıl iki ay hapis cezası aldı, yazdığı yazılar nedeniyle hakkında açılan davalar sürüyor. Bu süreçte altı gün boyunca gözaltında tutuldu. DİHABER Ankara Temsilcisi Kenan Kırkaya ise bugüne kadar üç kez tutuklandı ve toplamda beş yıl cezaevinde kaldı. Halen yargılanan Kırkaya yargılandığı davanın son duruşmasında yaşananları aktarırken, “Hâkime kapatma süreçlerini ve yaşadığımız sıkıntıları anlatınca, bana ‘Sen de neden başka ajansta çalışmıyorsun?’ diye sordu. Yapılmak istenen tam da bu. Devlet bizim gazeteciliğimizi yargılamıyor, nerede çalışacağımızı belirlemeye çalışıyor” diyor.

Kırkaya’ya, “Yeniden yayın hayatına başlayacak mısınız?” diye soruyorum. “Evet” diyor. Kırkaya “Mülteci de olmayacağım, başka bir ajansta da çalışmayacağım. Biz gazeteciler, kurumunun kapatılıp kapatılmadığına bakmadan okuyucuya haberi ulaştırmakla mükellefiz, ben de öyle yapacağım.” diyor.

Ali Ergin Demirhan da uzun zamandır (üç hafta) kapatılmadıklarına dikkat çekiyor ve kapatılırlarsa yeni isimlerinin hazır olduğunu söylüyor: Sendika63.org. Demirhan, “Onlar kapattığı sürece biz açacağız. Ne yaparlarsa yapsınlar sendika.org çok sayıda editör ve muhabir yetiştirdi. Alternatif medyayı yaratan büyük bir birikim var. Bu iradeyi de insanlar sahiplendi. Özellikle referandum sürecinde sendika.org’un yayınları insanlara umut oldu.” diyor.

Kapatma kararları dünya tarihinde de bir rekora imza attı. Sendika.org dünyada en çok kapatılıp açılan haber sitesi olarak Guinness Rekorlar Kitabı’na başvuruda bulundu. Guinness’e başvuru ücreti olarak en düşük ücretin 2 Euro en yüksek ücretin de 5 bin Euro olduğunu belirten Demirhan, “Biz paramız olmadığı için 2 euro ödeyip, başvuruda bulunduk ama oradan daha yanıt gelmedi” diyor. Bu internet sitelerinin çok küçük bütçelerle, hatta bazen gazetecilerin maaşsız çalışarak, haber masraflarını kendi başlarına karşılayarak ayakta durduklarını da belirtelim.

Ali Ergin Demirhan’a sendika.org’u tanımlarken hangi ifadeyi kullandıklarını sorduğumda, “direniş medyası” diyor. Sendika.org ayakta kalma inadıyla sadece dünya rekoruna imza atmıyor, bu haliyle basın literatürüne de yeni bir terim kazandırmış oluyor.

Basın ve ifade özgürlüğüne yönelik ihlallerin hız kesmeden devam ettiği, 161 gazetecinin cezaevinde olduğu, 200’ü aşkın gazete ve televizyon ile onlarca internet sitesinin kapatıldığı Türkiye’de, bu yayın organlarının kendilerine “direniş medyası” adını vermesi de gayet anlamlı duruyor.

Bu bölümlerde bulundu: Basın özgürlüğü

Sibel Hürtaş, Türkiye’nin ulusal çapta yayın yapan gazeteleri Evrensel, Taraf, Sabah ve Haber Türk ile ANKA Ajansı’nda 15 yıl süreyle yüksek yargı muhabirliği yaptı. Haberleri insan hakları ve hukuk alanında yoğunlaşan Hürtaş, 2004 Metin Göktepe Gazetecilik Ödülü, 2004 Musa Anter Gazetecilik Ödülü ve 2005 yılı Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Başarı Ödülü sahibi. Makaleleri çeşitli gazetelerde yayımlanan Hürtaş’ın azınlıklar ve faili meçhul cinayetler ile ilgili makaleleri halen failibelli.org isimli sitede yayımlanmaktadır. Hürtaş’ın “Hıristiyanlar Neden Öldürüldü/Kafesteki Türkiye” kitabı 2013 yılında İletişim Yayınevinden yayımlanmıştır.

x